System podatkowy w Finlandii

Podatki i odliczenia
Fińskie podatki, szczególnie podatki dochodowe, są wyższe niż w większości krajów europejskich, ponieważ finansowane są z nich wysokiej jakości usługi w zakresie ochrony zdrowia, oświaty oraz opieki nad dziećmi i ludźmi starszymi. Dochód podlegający opodatkowaniu dzieli się na dwie kategorie: dochód z aktywów kapitałowych oraz dochód z pracy i działalności gospodarczej. Dochód z aktywów kapitałowych (takich jak dywidendy, odsetki, czynsze, zyski z kapitału) podlega narodowemu zryczałtowanemu podatkowi dochodowemu w wysokości 28%, podczas gdy dochody z pracy i działalności gospodarczej podlegają państwowemu progresywnemu opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Osoby pracujące i mieszkające w Finlandii do 6 miesięcy podlegają ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i płacą jedynie podatek dochodowy stanowiący 35% wysokości ich dochodów. Nie mają obowiązku składania zeznania podatkowego.

Bardziej złożone jest opodatkowanie osoby pracującej w Finlandii dłużej niż pół roku. Płaci ona:
• progresywny państwowy podatek dochodowy, którego wysokość zależy od dochodu i waha się od 9% do 32%;
• podatek gminny wynosi w wysokości 15,5-20% (zależny od gminy);
• podatek kościelny w wysokości 1-2% (zależny od parafii, płacą go jedynie członkowie fińskiego kościoła ewangelicko-luterańskiego lub kościoła prawosławnego);
• składkę na ubezpieczenie emerytalne (4,6% dochodu);
• składkę na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Socjalnych (0,25% dochodu).

Od podatku odpisać można koszty związane z pozyskiwaniem dochodów, odsetki od kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania oraz koszty podróży najtańszym środkiem transportu do rodziny, która pozostała w kraju stałego zamieszkania pracownika (jeśli rodzina mieszka w innej miejscowości na terenie Finlandii, odliczyć można maksymalnie 4700 euro). W Finlandii nie ma odpisów z tytułu warunków rodzinnych, można jednak odliczyć od podatku dochodowego nie więcej niż 80 euro na dziecko od zasądzonych przez sąd alimentów. Odliczeniom podlegają również ustawowe, odprowadzane automatycznie przez pracodawcę od wynagrodzenia brutto pracownika składki na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenie od bezrobocia. W wyznaczonych granicach można też odpisać od podatku składki z tytułu dobrowolnej polisy emerytalnej wykupionej na obszarze Unii Europejskiej.

Zeznanie podatkowe
Zeznanie podatkowe należy złożyć w urzędzie podatkowym w miejscu zamieszkania w Finlandii do maja. Nie trzeba w nim wymieniać dochodów uzyskanych przed podjęciem pracy w Finlandii lub po jej zakończeniu. Formularz i instrukcję do niego można pobrać także w angielskiej wersji językowej. Po obliczeniu podatków urząd przesyła podatnikowi ostateczne rozliczenie z informacją, czy otrzyma ona zwrot nadpłaconego podatku, czy będzie musiał dopłacić.

Zatrudnienie do 6 miesięcy
a) pracodawca fiński
Jeśli okres naszego zatrudnienia nie przekracza 6 miesięcy, pracodawca odprowadza od wynagrodzenia pracownika podatek źródłowy w wysokości 35%. Obowiązkiem pracownika jest wystąpić do miejscowego urzędu skarbowego (veromisto) o wydanie karty podatkowej, z którą otrzyma również tymczasowy numer PESEL. Należy w tym celu wypełnić formularz VEROH 620 (można go pobrać ze strony internetowej: www.vero.fi w sekcji Forms and publications). Kartę podatkową należy przekazać pracodawcy, który na jej podstawie będzie odprowadzać zaliczki na poczet podatku. Po zakończeniu zatrudnienia pracodawca powinien przekazać pracownikowi zaświadczenie zawierające podsumowanie uzyskanych dochodów i odprowadzonych podatków. Zaświadczenie należy zachować i w razie potrzeby przedstawić władzom podatkowym w kraju stałego zamieszkania. W karcie podatkowej pojawia się kwota 510 euro dla wynagrodzeń wypłacanych w systemie miesięcznym i 17 euro za dzień jeśli chodzi o krótsze okresy – są to kwoty wolne od podatku, 35% jest odprowadzanych jedynie od części dochodów je przekraczające. Pracodawca – oprócz zaliczki na poczet podatku dochodowego – odprowadza także od wynagrodzenia składki z tytułu ubezpieczenia socjalnego i zdrowotnego (łącznie około 7%), chyba że pracownik posiada zaświadczenie E 101 dokumentujące, iż jest on ubezpieczony w innym kraju UE. Podatek źródłowy jest podatkiem ostatecznym nie podlegającym zwrotowi. Złożenie zeznania podatkowego nie jest wymagane.

b) pracodawca bez stałej siedziby w Finlandii
W tym wypadku uzyskane dochody nie podlegają opodatkowaniu w Finlandii, podatki opłaca się w kraju stałego zamieszkania. Należy jednak pamiętać, że za równoznacznego z pracodawcą fińskim uznaje się pracodawcę zagranicznego posiadającego stałą siedzibę w Finlandii, która może zostać wymuszona np. w przypadku realizacji długotrwałych projektów budowlanych. O konieczności powołania stałej siedziby decydują fińskie władze podatkowe.

Zatrudnienie powyżej 6 miesięcy
Jeśli okres naszego zatrudnienia przekracza 6 miesięcy, uzyskiwane dochody podlegają opodatkowaniu w Finlandii, niezależnie od tego, czy naszym pracodawcą jest podmiot fiński czy zagraniczny. Istnieją jednak pewne wyjątki – jeśli pracodawca nie ma stałej siedziby w Finlandii, fiński urząd podatkowy nie pobiera podatku dochodowego w roku kalendarzowym, w którym zostały spełnione następujące warunki:
• pobyt pracownika w Finlandii w danym roku kalendarzowym nie przekracza 183 dni,
• wydatki na wynagrodzenia nie obciążają dochodów pracodawcy,
• małżonek i dzieci pracownika pozostali w kraju jego stałego zamieszkania, jeśli krajem tym jest: Belgia, Chiny, Chorwacja, Egipt, Filipiny, Francja, Grecja, Hiszpania, Indie, Japonia, Kanada, Luksemburg, Malezja, Maroko, Niemcy, Polska, Portugalia, Republika Korei, Serbia, Czarnogóra, Szwajcaria, Tanzania, Turcja, Węgry, Włochy, Zambia.

Pracodawca – oprócz zaliczki na poczet podatku dochodowego – odprowadza także od wynagrodzenia składki z tytułu ubezpieczenia socjalnego i zdrowotnego (łącznie około 7%), chyba że pracownik posiada zaświadczenie E 101 dokumentujące, iż jest on ubezpieczony w innym kraju UE. Pracownik zobowiązany jest złożyć zeznanie podatkowe na terenie Finlandii.

Obowiązkiem pracownika jest wystąpić do miejscowego urzędu skarbowego (veromisto) o wydanie karty podatkowej, z którą otrzyma również tymczasowy numer PESEL. Należy w tym celu wypełnić formularz VEROH 5042a (można go pobrać ze strony internetowej: www.vero.fi w sekcji Forms and publications). Na podstawie karty podatkowej pracodawca odprowadza zaliczki na poczet podatku dochodowego.

Jeśli pracodawca jest podmiotem zagranicznym nieposiadającym stałej siedziby w Finlandii, nie ma obowiązku dokonywania odliczeń z tytułu podatku w tym kraju. Pracownik powinien się w takiej sytuacji zwrócić do urzędu podatkowego z prośbą o wyznaczenie kwoty podatku ryczałtowego. W przeciwnym wypadku zostanie na niego nałożony podatek w podwyższonym wymiarze (60%).

Jak uniknąć podwójnego opodatkowania?
Sprawę tą reguluje umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania z dnia 26 października 1977r., która przewiduje tzw. metodę proporcjonalnego odliczenia, która z zasady jest niestety dla Polaków niekorzystna. Dochody uzyskiwane w Finlandii są opodatkowane w Polsce, chyba że pracownik jest fińskim rezydentem podatkowym. Zaliczki na poczet podatku w obydwu sytuacjach są jednak płacone w Finlandii. Dlatego też każdy Polak pracujący na terenie tego kraju zobowiązany jest wystąpić o wydanie karty podatkowej oraz tymczasowy numer PESEL. Jeśli pozostaje on polskim rezydentem, do 30 kwietnia musi złożyć zeznanie podatkowe w Polsce, z zastosowaniem odpowiedniej stawki. Od obliczonego PIT odejmuje kwotę wolną oraz kwoty podatku zapłacone w Finlandii (pomniejszone o diety) i do polskiego fiskusa odprowadza tylko różnicę. Rozliczenie w Polsce składa się na druku PIT-36, do którego należy dołączyć druk PIT-ZG, właściwy dla uzyskujących dochody z zagranicy. Osoby, które dodatkowo uzyskują inne dochody w Polsce, muszą obliczyć PIT od kwoty połączonej z dochodami z Finlandii. Jeśli pracownik uzyska certyfikat fińskiej rezydencji podatkowej, od zagranicznych dochodów płaci PIT jedynie w Finlandii.

Opracowała Anna Małkowska

Linki
Fiński Urząd Podatkowy: www.vero.fi
Ulga na powrót – informator dla podatników (Ministerstwo Finansów): http://www.mf.gov.pl/ulganapowrot